Kızlarağası Hanı -İzmir

Gönderen Dert Ortağı 06 Ağustos 2011
http://img504.imageshack.us/img504/9075/kizlaragasihani.jpg

 KIZLARAĞASI HANI, İzmir’deki hanların en büyüğü ve en görkemlisidir. Anıtsal bir özelliğe sahip olduğu gibi, mimari özelliği bakımından tek örnek olması Osmanlı hanları arasında ona özgünlük kazandırmaktadır.

           YAKUP BEY tarafından, 1598 yılında yaptırılan ve günümüzde İzmir'in en büyük camisi olan Hisar Camisi'nin batı yanının birkaç metre yakınma inşa edilmiştir. Bu kesim Han'ın doğu tarafını oluşturmaktadır. Batı cephesi, Halimağa çarşısının karşısında, eski keresteciler, bugünkü 871. sokak üzerindedir.



           Vaktiyle deniz kenarında inşa edilen Han zamanla denizin dolması veya doldurulması sebebiyle sahilden 200 metre kadar uzak kalmıştır.

           KIZLARAĞASI HACI BEŞİR AGA'nın yaptırdığı Han'ın inşa kitabesindeki tarihe göre 1744 te bina edildiği kesin olarak anlaşılmaktadır. 1745 yılında heyelan nedeniyle Han cephesinde önemli derecede çökme ve yıkılmalar olmuşsa da Han derhal onarılmıştır. 1778 tarihinde vuku bulan yer sarsıntısından, Han büyük ölçüde hasara uğramış, 1779 yılında ikinci defa ve esaslı olarak onarılmıştır.
           Han daha sonraki yıllarda da deprem ve yangın badireleri atlatmıştır. Kızlarağası Han'ının diğer Osmanlı hanlarıyla başlıca benzerliği, çarşılı ve avlulu hanlar düzeninde olmasından ibarettir. Üst katta avluya bakan, 5 sütunlu, 6 sıra kemerli, yegâne revakı ve cephesindeki bindirme konsollar üzerindeki çıkma cumbalı şahnişinleri sebebiyle Osmanlı han mimarisi arasında sayılmaktadır. 4000 metre karelik, kareye yakın dikdörtgen planlı,2 katlı, kuzey bölümdeki bedestenleri tek katlı, yaklaşık 600 metre karelik büyük avlusu olan görkemli bir yapıdır.

           Geniş bir alana yayılan Han'ın alt katının güneyinde bir, bugünkü adıyla (Cevahir Bedesteni) kuzeyinde iki, (Bakır Bedesteni ile Çuha Bedesteni) doğusunda ise bir koridor uzanır. Bunlardan başka dükkânları eski ismiyle Çankırılı sokağına bakan, tek katlı bir ek bölümü daha vardır. Bu bölüm 1745’te “Saçmahane” olarak inşa edilmiştir. Güney koridoruna ait dış duvara yaslanan ve Han çatısı altında bulunan bu sıra mağazaların, hanın inşasından hemen sonra 1745 yılında Saçmahane olarak Han’a ilâve edildiğini vakfiyesinden öğreniyoruz. (Bu günkü 906. Sokak) Kuzeydeki birinci koridor (Bakır Bedesteni) 902. sokak, bu gün lokantaların bulunduğu sokaktır, 1746 yılında, Han’ın ön cephesinin restorasyonu esnasında inşa edilerek Han'a dahil edilmiştir. Tek kattan ibaret olan ve 26 dükkândan oluşan Bakır Bedesten’inde ilk yapıldığı yıllarda bakırcılık hakimdi, daha sonraki yıllarda özellikle İran İpeği ve ipeklileri satılmaktaydı. Bakır bedestenine bitişik ve paralel olan, kuzeydeki ikinci koridor ise bir kapısı ile Hisar Camisi avlusuna, diğer kapısı ile Halimağa Çarşısı karşısına açılan ve günümüze, Han'ın diğer kısımlarına göre en sağlam ve orijinal şekliyle ulaşan bedestendir.
           İlk yapıldığı yıllarda genellikle bedestene kofracı (hasırcı) esnafı hakimdi. Daha sonraları Han'ın üst katındaki çuhacı esnafının aşağıya inmesiyle Çuha Bedesteni ismini almış ve Han'ın en önemli bedesteni durumuna gelmiştir. Bakır Bedesteni ile tam orta yerlerindeki bir kapı ve geçit ile birbirlerine bağlanmaktadırlar. Koridorlar, (Bedestenler) doğu ve batı yönlerindeki birer kapı ile dışa açılmaktadırlar. Tam ortalarındaki geçitlerle de avlu ile irtibatları sağlanmaktadır. İç Bedesten diyebileceğimiz doğu koridoru da, diğer iki koridorla oluşturduğu U şeklinin tabanını teşkil etmektedir. Bu koridor da tam ortasından bir geçitle avluya bağlanmıştır. Restorasyondan önce; revak sıra kemerleri ile birlikte batı galerisini örten beşik tonozlar tamamiyle yıkılmış bulunuyordu. Sütunlar, onları birbirine ve binaya bağlayan gergi demirleri sayesinde restorasyon öncesine kadar ayakta kalabilmişlerdir. Sütunlar sade taş silindirlerden ibarettir. Sütun başlıkları, üçgen - baklava geometrik Türk motifleriyle tezyin edilmişlerdir. Üst katta 73 adet oda bulunmaktadır. Kuzey koridorunda bulunanların dışında diğer iki koridorda bulunan odaların önemli bir bölümü, restorasyon öncesinde tamamen veya kısmen yıkılmış, bir kısmı da niteliğini yitirmis derecede, çok harap bir durumda bulunmaktaydı.
           Cephenin ortasındaki ana kapıdan avluya girilmektedir, yüzümüzü Han'ın cephesine verdiğimizde, sol tarafta kuzeyde iki (Bakır ve Çuha Bedestenlerinin kapıları) sağ tarafta güneyde ise bir kapı (Cevahir Bedesteni kapısı) görülmektedir. Bugün binayı içten ve dıştan, kurşun örtünün bitiminden itibaren çepeçevre, tuğladan yapılmış, iki sıralı bir kirpi saçak dolanmaktadır. Çatıda oda sayısı kadar baca mevcuttu. Günümüze kadar gelmiş iki orjinal baca örnek alınarak, tüm bacalar aslına uygun olarak yeniden yapılmıştır. 1740’lı yıllarda Hacı Beşir Ağa’nın İzmir’le ticari ilişkileri olması sebebiyle İzmir’de bulunması, buradaki ticari potansiyeli yakından bilmesi ve önünde Büyük Vezir Han gibi olumlu bir örneğin bulunması, KIZLARAĞASI Hanı’nın yapılmasına etken olmuştur.

           KIZLARAĞASI HANI’nın zemin katı depolama ve ticaret amacıyla kullanılmaktaydı. Han’a inen kervanların yükleri burada boşaltılır, ihraç edilmek, dükkanlarda satılmak veya depolanmak üzere ayrılır, alışverişler yapılırdı. Deve, katır, eşek, at gibi kervan hayvanları yükleriyle girdikleri Han avlusuna yüklerini indirdikten sonra burada gecelemekteydi. Mallar, han depo ve mahzenlerinde muhafaza altına alınırdı. Han’ın kapıları, bütün hanlarda olduğu gibi havanın kararmasıyla kapanırdı. Han’ın üst katında geceleme amaçlı kullanılan ocaklı, nişli, bodrumlu, ahşap tabanlı odalar bulunmaktaydı. Odaların içlerinde ihtiyaca cevap verebilecek yer döşekleri, toprak lazımlık, testi, toprak kandil ve tütün lülesi gibi araç ve gereçler de bulunmaktaydı.
           KIZLARAĞASI HANI’nın zamanında ticari açıdan İzmir’in en merkezi yerine (liman ağzına) yapılmış olması, Han’ın ne denli önemli bir işlevi yüklendiğinin göstergesidir. İzmir’in ekonomik hayatında bu derece önemli olan Han 1778 yılında ticari kapasitesinin zirvesine ulaşmış ve bu tarihten 19. yüzyılın son çeyreğine kadar yüz yıl süreyle bu parlak dönemini sürdürmüştür.
sayac Kez Okundu
DertOrtagimblogspot.com

9 Yorum

  1. Adsız Dediki:
  2. In these circumstances, one of the best alternatives that
    you can use is the use of the various search engine optimization software re.
    Furthermore, you would not know if the writing service spins the article you purchased and create different versions of it.
    Now With EVO II, you can be more flexible with your niche selections, targeting those more competitive niches and examining the results live in Google.
    Also see my web page - wicked article creator

     
  3. Adsız Dediki:
  4. al&X6C; thetіm&X65; i used to read smаller articleѕ which as ωеll clearr theiг mo&X74;іѵе, and that is a&X6c;so happeni&X6e;g with this piece &X6F;f wгiting ωhic&X68; I &X61;m rea&X64;іng aat thіs plасe.



    Have a loo&X6b; at mу pagе; orient watch

     
  5. Adsız Dediki:
  6. system-wide support but does not support WP8.1 "universal mobile keyboard" and so on.However, it seems in michael kors sunglasses purse the industry, Microsoft is whether the current focus Michael Kors store of research and development in the new application Michael Kors outlet online environment to develop more core software provides the <a href="http://www.michaelkorshandbagswhole-sale

     
  7. Lin Shijun Dediki:
  8. shijun 7.10
    christian louboutin shoes
    true religion outlet
    ralph lauren uk
    gucci outlet
    hollister outlet
    toms.com
    coach outlet
    louis vuitton
    toms promo code
    abercrombie
    coach outlet
    longchamp outlet
    jordan 6s
    louis vuitton outlet
    cheap air max shoes
    michael kors outlet
    cheap oakley sunglasses
    nba jerseys
    michael kors uk
    michael kors purse
    jeremy scott adidas
    louis vuitton outlet
    oakley sunglasses
    fendi outlet
    coach outlet
    ray ban sunglasses
    abercrombie
    louboutin
    michael kors handbags
    coach outlet
    michael kors
    ray bans
    chanel handbags
    christian louboutin shoes
    ray ban sunglasses
    fitflops outlet
    cheap oakleys
    mont blanc mountain
    louis vuitton handbags
    toms shoes

     
  9. Gege Dai Dediki:
  10. 20151026xiaodaige
    juicy couture tracksuit
    moncler outlet
    longchamp handbags outlet
    chanel handbags outlet
    coach outlet store
    michael kors outlet online
    cheap ray ban sunglasses
    ralph lauren,polo ralph lauren,ralph lauren outlet,ralph lauren italia,ralph lauren sito ufficiale
    nike trainers
    mac cosmetics
    fred perry polo shirts
    ghd uk
    fitflop sale
    thomas sabo outlet
    michael kors uk outlet
    indianapolis colts
    lululemon pants
    cheap oakley sunglasses
    swarovski crystal
    ugg boots
    ugg outlet store
    canada goose jackets
    air max 2014
    pandora outlet
    barbour jackets
    cheap nike shoes
    denver broncos
    instyler ionic styler
    christian louboutin shoes
    hollister uk
    chicago bulls
    louis vuitton bags cheap
    lacoste pas cher
    michael kors outlet online
    oakley sunglasses
    cheap jordans

     
  11. Adsız Dediki:
  12. sujuan12.01
    Coach Outlet Store
    Moncler Jackets
    Michael Kors Outlet Online
    Michael Kors
    outlet Moncler
    white huaraches
    http://www.coachfactorystorediscount.com
    Moncler Outlet
    moncler online store
    all white huaraches
    coach outlet
    coach official site
    moncler outlet
    http://www.nikehyperrev2015.net
    nike hyperrev
    http://www.monclerclearancemoncleroutlet.com
    yeezy 350 boost low
    Coach Outlet Online
    michael kors
    Coach Factory Online

     
  13. Nike Air Foamposite 1
    kobe 9
    kd 7
    kd shoes
    lebron james shoes
    lebron 12
    kobe shoes
    jordans 11
    nike hyperdunk 2015
    Nike Basketball Shoes
    nike air max 2014
    nike air max thea
    cheap nike air max
    nike air max 2016
    nike air max 95
    nike air max 1
    nike air max 90
    nike air max 2015
    nike air max 90
    nike outlet
    nike free run womens
    nike store
    nike free 3.0
    nike free run 2015
    nike free 5.0
    nike free flyknit
    nike free trainer 5.0

     
  14. roba. gad2 Dediki:
  15. http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-12.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-11.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-10.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-9.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-8.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-7.html

     
  16. roba. gad2 Dediki:
  17. http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-6.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-5.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-4.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-3.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies-2.html
    http://www.prokr.net/2016/09/marble-polishing-companies.html

     

Yorum Gönder

Yeni Düşenler

Abonelik:

E-Posta Adresini Gir: